پایگاه اطلاع رسانی صنعت خودرو(کارنا):با گذشت چهار ماه از سال، ليست خودروهاي مجاز به وزارت بازرگاني اعلام نشد
توقف طولاني مدت ثبت سفارش خودروهاي وارداتي يا به عبارت ديگر، عدم اعلام خودروهاي مجاز از سوي وزارت صنايع و معادن به وزارت بازرگاني در سال جاري، موجب شد تا بازار اين خودروها با روش هاي جديد، از جمله خريد و فروش برگه هاي ثبت سفارش در بازار و يا ثبت سفارش به صورت موردي مواجه شود، روش هايي که در نهايت به انحصاري شدن هرچه بيشتر بازار و افزايش قيمت اين خودروها منتهي شد.
مشکل به وجود آمده در ثبت سفارش خودروهاي وارداتي (عدم اعلام خودروهاي مجاز به وزارت بازرگاني) در حالي است که چندي پيش محسن صالحي نيا، مديركل صنايع ماشين سازي وزارت صنايع و معادن عنوان کرده بود «هم اکنون هيچ محدوديت يا ممنوعيتي در زمينه ثبت سفارش انواع خودروهايي كه ضوابط آيين نامه اي را رعايت مي كنند وجود ندارد». اظهارات صالحي نيا در حالي است که بنا به گفته مسوولان گمرک در سال جاري تاکنون تنها خودرو جنسيس کوپه موفق به ثبت سفارش شده و خودروهاي سراتو، سوناتا نيز در سال جاري تنها در مدت زماني در حدود دو ساعت توانستند در ليست خودروهاي مجاز براي ثبت سفارش، آن هم بدون اطلاع رساني قبلي قرار گيرند. عدم اطلاع رساني نيز موجب شد تا عده معدودي بتوانند نسبت به ثبت سفارش خودروهاي سفارش شده مذکور اقدام کنند و باز هم عده اي از ليست ثبت سفارشي ها جا ماندند.
عدم اعلام ليست خودروهاي مجاز به وزارت بازرگاني از سوي وزارت صنايع در حالي است که ليست مذکور در ابتداي هر سال به وزارت بازرگاني و در نهايت به گمرک ابلاغ مي شد، اما در سال جاري هنوز در خصوص اعلام ليست خودروهاي مجاز اقدامي صورت نگرفته، به طوري که وارد کنندگان هم اکنون در انتظار اعلام ليست مذکور از سوي وزارت صنايع هستند، انتظاري که با ورود به پنجمين ماه سال همچنان ادامه دارد و زمان پايان آن نيز نامشخص است.
تغيير استانداردها در دي ماه
به گفته يکي از وارد کنندگان خودرو،همه ساله استاندارد خودروهاي وارداتي در دي ماه تغيير مي کند که اين اتفاق در سال گذشته نيز رخ داده به طوري که استاندارد خودروهاي وارداتي در دي ماه گذشته ارتقا يافت.
اين وارد کننده خودرو در ادامه مي گويد: در سال جاري استاندارد آلايندگي خودرو و استاندارد مصرف سوخت تغيير کرده که براساس استاندارد جديد، خودروهايي مجاز به ورود به کشور هستند که موفق به اخذ استاندارد آلايندگي يورو 4 شده باشند که اکثر خودروهاي وارداتي به دليل رعايت استانداردهاي جهاني توان پاس کردن اين استاندارد را دارند. علاوه بر استاندارد آلايندگي، استاندارد سوخت نيز 5 درصد نسبت به سال گذشته کمتر شده که رقم مذکور نيز براي خودروهاي وارداتي چندان چشمگير نيست.
وي در ادامه پاسخ به اين پرسش که با توجه به نبود مشکل براي پاس کردن استانداردها چرا خودروهاي مجاز اعلام نمي شوند، مي گويد: خودروها مشکلي براي ورود ندارند؛ چراکه با وجود تغيير استاندارد در دي ماه تا واپسين روزهاي سال گذشته ثبت سفارش صورت مي گرفت، اما ظاهرا حمايت از خودروسازان داخلي موجب شد تا اعلام ليست خودروهاي مجاز با تاخير صورت گيرد.
مسوول، وزارت صنايع است
محمدي، معاونت اداره مقررات صادرات و واردات وزارت بازرگاني در خصوص مشکل به وجود آمده در ثبت سفارش خودروهاي وارداتي مي گويد: کميته خودرو وزارت صنايع مسوول رسيدگي به اين موضوع است و وزارت بازرگاني بر اساس ليست اعلام شده از سوي اين وزارتخانه در خصوص ثبت سفارش خودرو اقدام مي کند.
معاونت اداره مقررات صادرات و واردات وزارت بازرگاني در ادامه مي گويد: متقاضيان واردات خودرو بايد مجوز ورود را از سازمان بهينه سازي مصرف سوخت، موسسه استاندارد و محيط زيست دريافت کنند و در صورتي که مورد تاييد مراجع ذي صلاح قرار گيرند به عنوان خودرو، قابل ورود به گمرک اعلام مي شوند که گمرک نيز اقدامات لازم را در خصوص ثبت سفارش اين خودروها صورت خواهد داد.
معاونت اداره مقررات صادرات و واردات وزارت بازرگاني ضمن تاييد گفته هاي مسوولان گمرک مي گويد: تاکنون تنها خودرو مجاز اعلام شده به وزارت بازرگاني، خودروي جنسيس است و به غير از اين خودرو تاکنون هيچ خودرويي به اين وزارتخانه اعلام نشده است.
بابک افقهي، معاون وزير بازرگاني نيز با بيان اينکه وزارت صنايع از ابتداي سال 89 مجوزي براي واردات خودروهاي خارجي صادر نکرده است، مي گويد: اين مجوز فقط براي يک برند خاص صادر شده است.
به گفته معاون وزير بازرگاني کساني که مايل به واردات خودرو هستند، بايد به وزارت صنايع مراجعه و از کميته صنايع، مجوز واردات را دريافت کنند.
معاون وزير بازرگاني با بيان اينکه در خصوص مشکل به وجود آمده نمي توان لفظ توقف ثبت سفارش خودروهاي خارجي را به کار برد مي گويد: ثبت سفارش هميشه صورت مي گيرد و هر فردي که مجوز واردات ارائه کند، ثبت سفارش آن انجام مي شود.
روش هاي جديد براي ثبت سفارش
توقف طولاني مدت ثبت سفارش خودروهاي وارداتي (عدم اعلام خودروهاي مجاز به وزارت بازرگاني ) در سال جاري موجب شد تا بازار اين خودروها با پديده فروش اوراق ثبت سفارش که در نوبه خود کم نظير است مواجه شود؛ چراکه اعلام تعرفه 70 درصدي در آخرين روزهاي سال گذشته موجب شد تا برخي از وارد کنندگان و ترخيص کنندگان خودرو اقدام به ثبت سفارش خودرو با حجم بالاکنند تا به اين طريق بتوانند از تعرفه کاهش يافته حداکثر استفاده را ببرند، اما لغو تعرفه 70 درصدي و ابلاغ مجدد تعرفه 90 درصدي به گمرکات موجب شد تا استفاده از برگه هاي ثبت سفارش براي وارد کنندگان و ترخيص کنندگان مقرون به صرفه نباشد و به همين دليل برگه هاي مازاد سر از بازار آزاد در آوردند تا به اين طريق واردکنندگان و ترخيص کنندگاني که موفق به ثبت سفارش خودرو نشده بودند از طريق بازار آزاد بتوانند به اين برگه ها دست پيدا کنند.
به اين روش کم نظير مي توان روش ثبت سفارش به صورت موردي را نيز اضافه کرد. در اين روش نيز که شايد در نوع خود کم سابقه باشد ثبت سفارش با روشي نامشخص انجام مي شود که نمي توان براي آن اصول يا قانون خاصي يافت.
روش هاي مذکور موجب شده تا بازار به صورت انحصاري در اختيار تعداد محدودي وارد کننده قرار گيرد که اين امر رشد هرچه بيشتر قيمت خودروهاي وارداتي را به همراه داشته است. به طوري که از ابتداي سال جاري تاکنون بازار اين خودروها رشد قيمتي در حدود 3 تا 4 ميليون تومان را تجربه کرد، رشدي که به گفته بسياري از کارشناسان طي ماه هاي آينده افزايش بيشتري نيز خواهد يافت.
چرا رشد واردات داشتيم؟
از سوي ديگر هرچند بسياري از مسوولان به توقف طولاني مدت ثبت سفارش (عدم اعلام خودروهاي مجاز به وزارت بازرگاني) از ابتداي سال جاري اذعان دارند، اما طي اين مدت برخي ديگر از مسوولان با استناد به آمار گمرک که حکايت از رشد سه برابري واردات خودرو در سه ماه ابتداي سال جاري دارد مشکل به وجود آمده را منکر، و مدعي شده اند که در خصوص ثبت سفارش خودرو مشکلي وجود ندارد.
ادعاي مطرح شده در حالي است که خودروهاي ترخيص شده در سه ماه ابتدايي سال جاري در واپسين روزهاي سال گذشته ثبت سفارش شده اند که اين امر بيانگر آن است که در سال جاري به غير از چند خودرو که به صورت موردي ثبت سفارش شده اند ثبت سفارش جديد صورت نگرفته است.
علاوه بر اين رشد واردات در ماه هاي ابتدايي سال جاري مرهون اعلام کاهش 20 درصدي تعرفه واردات در واپسين روزهاي سال گذشته است. هرچند تعرفه اعلام شده هرگز اجرايي نشد با اين حال واردات خودرو رشد سه برابري را تجربه کرد و در عين حال خودروهاي ترخيص شده به جاي بازار ميهمان انبار وارد کنندگان شدند.
علاوه بر اين و به گفته مسوولان گمرک مهلت استفاده از برگه هاي ثبت سفارش براي ترخيص تنها شش ماه است به همين دليل وارد کنندگان ملزم به ورود و ترخيص خودروهاي ثبت سفارش شده در واپسين روزهاي سال گذشته هستند؛ چراکه در صورت عدم ترخيص، برگه هاي ثبت، باطل شده که اين امر به ضرر وارد کنندگان خواهد بود به همين منظور وارد کنندگان در ماه هاي ابتدايي سال و به منظور جلوگيري از زيان ترخيص خودروهاي ثبت شده را در دستور کار خود قرار دادند اقدامي که رشد چشمگير واردات را در سه ماه ابتدايي سال جاري به همراه داشت. در پايان بايد به اين نکته اشاره کرد که در صورت عدم آغاز ثبت سفارش در سال جاري و اتمام زمان ورود خودروهاي ثبت شده در ماه هاي آينده بازار اين خودروها با معضل بزرگي مواجه خواهد شد.