به گزارش کارنا، با اصلاح سبک رانندگی، نگهداری اصولی خودرو و مدیریت بار و سرعت میتوان مصرف بنزین خودروهای شخصی را به طور محسوس کاهش داد و هزینه سوخت را کم کرد.
مصرف بنزین در خودروهای شخصی فقط به حجم موتور و نوع سوخت محدود نمیشود و بخش بزرگی از آن تحت تاثیر شیوه استفاده روزمره از خودرو قرار دارد؛ در بسیاری از رانندگیها مشاهده میشود که افراد با همان مسیر و همان خودرو، اما با سبکهای متفاوت مصرفهای کاملا متفاوتی تجربه میکنند همین موضوع نشان میدهد که رانندگی اقتصادی یک مهارت عملی است که میتوان آن را با آگاهی و تکرار به نتیجهای پایدار تبدیل کرد.
هدف این گزارش ارائه راهکارهای کاربردی و یکپارچه برای کاهش مصرف بنزین در حدود ده تا بیست درصد است راهکارها شامل مجموعهای از اقدامات کم هزینه در سه محور اصلی است نخست نحوه رانندگی است یعنی چگونگی شتاب گیری ترمزگیری مدیریت سرعت و انتخاب درست دنده و دور موتور دوم نگهداری خودرو است که از طریق تنظیم فشار باد لاستیکها سرویس به موقع فیلتر هوا سیستم جرقه زنی و استفاده از روغن مناسب بر راندمان موتور اثر میگذارد.
سوم مدیریت مقاومت هوا و بار اضافی است مانند بستن شیشهها در سرعت بالا حذف بار غیر ضروری و جمع کردن وسایل اضافی از صندوق و سقف این گزارش همچنین به این نکته میپردازد که چرا برخی عادتها مانند ترمزهای ناگهانی و شتابهای سنگین باعث افزایش مصرف میشوند و چگونه میتوان با پیش بینی مسیر و استفاده از تکنیکهای ساده انرژی خودرو را حفظ کرد.
نقش سبک رانندگی در کاهش مصرف سوخت
بخش قابل توجهی از مصرف بنزین به رفتار راننده وابسته است و نه فقط به مشخصات فنی خودرو نحوه فشردن پدال گاز زمان تعویض دنده میزان پیش بینی شرایط ترافیکی و حتی نحوه ترمز گرفتن مستقیما بر مقدار سوخت مصرفی اثر میگذارد رانندگی پرشتاب با افزایش ناگهانی دور موتور باعث تزریق سوخت بیشتر به محفظه احتراق میشود در حالی که بخش زیادی از این انرژی به صورت گرما و اصطکاک هدر میرود شتاب گیری نرم و پیوسته اجازه میدهد موتور در بازه بهینه کار کند و نسبت سوخت به هوا در شرایط مناسب تری حفظ شود.
حفظ سرعت یکنواخت یکی از سادهترین و در عین حال موثرترین راهکارهاست مصرف سوخت با افزایش سرعت رشد قابل توجهی پیدا میکند، زیرا مقاومت هوا با توان دوم سرعت افزایش مییابد زمانی که سرعت خودرو از محدوده اقتصادی یعنی حدود نود تا صد کیلومتر در ساعت خارج میشود موتور برای غلبه بر نیروی مقاومت هوا باید انرژی بیشتری مصرف کند نتیجه این فرایند افزایش چشمگیر مصرف بنزین است از این رو کاهش سرعتهای غیر ضروری و حرکت با ریتم ثابت به ویژه در جادههای بین شهری سهم مهمی در کاهش مصرف دارد.
پیش بینی شرایط مسیر نیز نقش مهمی در صرفه جویی ایفا میکند رانندهای که به جای ترمزهای ناگهانی از فاصله مناسب با خودروهای جلو استفاده میکند و با برداشتن زودهنگام پا از پدال گاز اجازه میدهد خودرو به شکل طبیعی کاهش سرعت دهد در عمل مقدار زیادی از بنزینی را که در حالت عادی صرف شتاب گیری و ترمزگیری میشد ذخیره میکند ترمزگیری شدید به معنای هدر رفتن انرژی حاصل از سوختن بنزین است در حالی که ترمز موتور یا کاهش تدریجی سرعت انرژی را حفظ میکند و بار کمتری به سیستم ترمز وارد میسازد.
در خودروهای مجهز به کروز کنترل استفاده از این قابلیت در مسیرهای صاف باعث تثبیت سرعت و جلوگیری از نوسانات پرمصرف میشود این سیستم به طور معمول گاز را دقیقتر و یکنواختتر از یک راننده تنظیم میکند و از جهشهای ناگهانی مصرف جلوگیری میکند البته در مسیرهای کوهستانی یا پرترافیک استفاده از کروز کنترل چندان توصیه نمیشود، زیرا تغییرات مکرر شیب یا نیاز به کاهش سرعت موجب میشود سیستم نتواند به صورت کارآمد عمل کند.
کنترل مناسب دور موتور نیز از عوامل اصلی کاهش مصرف بنزین است نگه داشتن دور موتور در محدوده بهینه یعنی بین دو هزار تا سه هزار دور در دقیقه کمک میکند احتراق در بهترین حالت صورت گیرد و از مصرف بیش از حد سوخت جلوگیری شود رانندگی با دور موتور بالا موجب سوزاندن مقدار زیادی سوخت بدون افزایش متناسب در سرعت میشود و علاوه بر این به قطعات موتور نیز فشار بیشتری وارد میآورد.
تاثیر نگهداری صحیح خودرو بر مصرف سوخت
هرچند سبک رانندگی مهمترین نقش را در مصرف سوخت دارد، اما نگهداری درست و منظم خودرو به همان اندازه اهمیت دارد و میتواند بین پنج تا ده درصد کاهش مستقیم مصرف ایجاد کند بسیاری از مواردی که باعث افزایش مصرف میشوند با هزینه کم و در زمان کوتاه قابل پیشگیری هستند مهمترین بخش این اقدامات مربوط به سیستم تایرهاست کم بودن فشار باد لاستیک موجب افزایش مقاومت غلتشی میشود یعنی نیاز به انرژی بیشتری برای حرکت چرخها وجود دارد این مسئله در سرعتهای بالا اثر بیشتری میگذارد و میتواند چند درصد به مصرف سوخت اضافه کند تنظیم فشار باد طبق توصیه کارخانه سازنده یا دفترچه خودرو و بررسی آن در هر دوهفته تاثیر قابل توجهی بر بهبود مصرف دارد.
بالانس مناسب چرخها و تنظیم دقیق فرمان نیز علاوه بر افزایش ایمنی رانندگی بر مصرف سوخت اثر مستقیم میگذارد چرخهای نامیزان انرژی بیشتری را هنگام حرکت تلف میکنند، زیرا خودرو مجبور است نیروی بیشتری برای حفظ مسیر مستقیم مصرف کند این موضوع افزون بر مصرف سوخت موجب استهلاک سریعتر لاستیکها نیز میشود بنابراین بازدید دورهای سیستم تعلیق و فرمان نه تنها هزینههای سوخت را کاهش میدهد بلکه از هزینههای تعمیراتی آینده نیز میکاهد.
فیلتر هوای تمیز برای احتراق بهینه ضروری است فیلتر کثیف جریان هوا را محدود میکند و باعث میشود سوخت به شکل غنی وارد سیلندر شود و این حالت مصرف را بالا میبرد در حالی که موتور همچنان قدرت بیشتری تولید نمیکند تعویض به موقع فیلتر هوا هزینه بسیار کمی دارد ولی تاثیر آن بر کاهش مصرف بنزین قابل توجه است به ویژه در خودروهایی که در مناطق گرد و خاکی یا ترافیک سنگین شهرهای بزرگ تردد میکنند.
از سوی دیگر استفاده از روغن موتور با ویسکوزیته و استاندارد توصیه شده توسط کارخانه سازنده تاثیر چشمگیری در کاهش اصطکاک داخلی موتور دارد روغن نامناسب یا بی کیفیت باعث افزایش مقاومت قطعات متحرک و در نتیجه افزایش مصرف سوخت میشود روغن سبکتر و استاندارد حرکت روانتر قطعات و کاهش بار روی موتور را فراهم میکند و افزون بر این عمر موتور را افزایش میدهد در خودروهای جدیدی که فاصله تعویض روغن طولانیتر شده است توجه به کیفیت روغن اهمیت بیشتری پیدا میکند.
سرویس مناسب سیستم جرقه زنی نیز نقش مهمی دارد شمعهای فرسوده یا معیوب باعث احتراق ناقص میشوند و موتور برای دستیابی به قدرت کافی ناچار است سوخت بیشتری مصرف کند بررسی شمعها و تعویض آنها در بازه صحیح تاثیر محسوس در عملکرد و مصرف دارد در خودروهای انژکتوری تمیزی نازلها نیز اهمیت ویژه دارد نازل آلوده سوخت را به صورت مناسب پاشش نمیکند و این امر موجب کاهش راندمان احتراق و افزایش مصرف میشود.
اهمیت مدیریت بار و مقاومت هوا
عوامل ظاهرا ساده مانند میزان بار خودرو و وجود باربند نیز تاثیر مهمی بر مصرف سوخت دارند وزن اضافی خودرو را سنگینتر میکند و موتور برای شتاب گیری و حفظ سرعت باید سوخت بیشتری مصرف کند هر پنجاه کیلوگرم بار اضافه میتواند بین یک تا دو درصد مصرف سوخت را زیاد کند بسیاری از خودروهای شخصی بدون نیاز وسایل سنگین یا غیرضروری را برای مدت طولانی در صندوق عقب نگه میدارند این وسایل به ظاهر بی اهمیت در طول سال اثر قابل توجهی بر مصرف سوخت میگذارند بنابراین خالی کردن صندوق از وسایل غیر ضروری یک اقدام ساده و کم هزینه برای کاهش مصرف است.
باربند روی سقف خودرو حتی زمانی که خالی است مقاومت هوا را به شکل قابل توجهی افزایش میدهد و یکی از عوامل کمتر توجه شده در افزایش مصرف محسوب میشود در سرعتهای بالا باربند میتواند تا ده درصد مصرف سوخت را افزایش دهد، زیرا جریان هوا به شکل اصولی از مرکز خودرو عبور نمیکند و بخش زیادی از انرژی برای غلبه بر نیروی پسا صرف میشود برداشتن باربند در صورت عدم نیاز یکی از موثرترین و سادهترین اقدامات برای رانندگی اقتصادی است.
باز بودن شیشهها نیز از دیگر عوامل افزایش مقاومت هواست هرچه سرعت خودرو بیشتر باشد اثر این موضوع شدیدتر میشود در سرعتهای پایین مثلا زیر پنجاه کیلومتر در ساعت باز بودن شیشه تاثیر زیادی بر مصرف ندارد، اما در سرعتهای بزرگراهی مقاومت ایجاد شده توسط جریان هوا باعث افزایش محسوس مصرف میشود در چنین شرایطی استفاده از سیستم تهویه یا کولر به رغم اینکه انرژی مصرف میکند از نظر اقتصادی بهتر از باز گذاشتن شیشه هاست البته باید توجه داشت که استفاده از کولر در ترافیک و سرعتهای کم فشار بیشتری بر موتور وارد میکند و مصرف سوخت را افزایش میدهد.
مدیریت زمان توقف نیز نقش مهمی دارد روشن نگه داشتن موتور در توقفهای طولانی حتی اگر تنها چند دقیقه باشد مقدار قابل توجهی بنزین مصرف میکند خاموش کردن موتور در توقفهایی که بیش از یک دقیقه طول میکشد یک راهکار کارآمد است این کار به ویژه در شرایطی مانند توقف در صف پمپ بنزین پشت چراغ قرمزهای طولانی یا انتظار در کنار جاده موثر است.
در پایان یادآوری میشود جمع بندی این گزارش نشان میدهد که کاهش مصرف بنزین در خودروهای شخصی بیشتر از آنکه نیاز به تغییرات پرهزینه داشته باشد به ترکیبی از رفتار درست نگهداری مناسب و مدیریت محیط رانندگی وابسته است اگر راننده بتواند شتاب گیری نرم داشته باشد سرعت را در محدوده منطقی حفظ کند ترمزهای شدید را با پیش بینی مسیر به حداقل برساند و دور موتور را در بازه اقتصادی نگه دارد به طور معمول بخش مهمی از مصرف اضافی حذف میشود این اقدامات به تنهایی میتوانند اثر قابل توجهی ایجاد کنند، اما زمانی که در کنار آن فشار باد تایرها کنترل میشود فیلتر هوا و شمعها یا اجزای مرتبط با احتراق در زمان مقرر سرویس میشوند و از روغن استاندارد و مناسب استفاده میگردد مصرف سوخت نه تنها کاهش پیدا میکند بلکه موتور روانتر کار میکند و استهلاک نیز کمتر میشود در گام سوم توجه به مقاومت هوا و بار اضافی اهمیت دارد، زیرا وزن بیشتر و باربند و باز ماندن شیشهها در سرعتهای بالا موجب افزایش نیروی مورد نیاز موتور میشود و این یعنی بنزین بیشتر برای رسیدن به همان سرعت اگر این سه محور به صورت منظم و پیوسته اجرا شوند رسیدن به کاهش ده تا بیست درصدی مصرف در شرایط واقعی برای بسیاری از خودروها قابل دسترس است کلید موفقیت این است که تغییرات کوچک را به عادت تبدیل کنید و هر چند وقت یک بار عملکرد خود را با معیارهایی مثل میانگین مصرف سفرهای مشابه بررسی کنید تا مطمئن شوید نتیجه واقعی در حال رخ دادن است.
منبع:مهر
ارسال نظر